1.4. Radzenie sobie z wypaleniem zawodowym

Wypalenie zawodowe, będące nieuniknioną częścią procesu opiekuńczego, to stan występujący zarówno
u pracowników świadczących profesjonalne usługi opiekuńcze, jak i członków rodziny świadczących usługi
opieki domowej. Najbardziej powszechnie akceptowanym poglądem na temat wypalenia zawodowego jest
teoria Maslacha. W tym modelu wypalenie zawodowe uważa się, że jest to uczucie wyczerpania emocjo
nalnego, depersonalizacja w stosunku do osób, którym służymy, oraz spadek poczucia osobistego sukcesu
doświadczanego w pracy. Pojęcie wypalenia zawodowego ma wiele wspólnego ze stresem. Występuje, gdy
opiekun opiekujący się osobą starszą odczuwa silny stres. Występuje z objawami takimi jak niechęć do pra
cy, złość na osoby starsze, narzekanie, niemożność dobrego wykonywania prac opiekuńczych, nuda, ciągłe
zmęczenie i poczucie nieadekwatności. Ponieważ opiekunowie są zazwyczaj w średnim wieku, ich zdrowie
fizyczne i psychiczne może się pogorszyć. Ich niezależność jest niemal całkowicie wyeliminowana ze wzg
lędu na pracę opiekuńczą. W rezultacie opiekunowie bardzo często doświadczają wypalenia zawodowego.

Aby poradzić sobie z wypaleniem:
• Nie należy myśleć, że objawy wypalenia są normalne w opiece nad osobami starszymi,
• Nie ignorowanie oznak wypalenia,
• Nie traktowanie proszenia o pomoc jako sprawy dumy,
• Nie obwinianie siebie za to, co przydarzyło się osobie starszej,
• Nie branie odpowiedzialności za wszystko,
• W razie potrzeby skorzystanie z pomocy profesjonalisty.

Metody radzenia sobie z wypaleniem zawodowym:
Opiekun przede wszystkim powinien rozpoznać objawy wypalenia i ich źródło. Może to wynikać z takich pr
zyczyn, jak brak poczucia wystarczającego zaangażowania w świadczenie usług opiekuńczych, brak pozyt
ywnego feedbacku, zbyt dużo pracy opiekuńczej, brak wsparcia społecznego, brak czasu dla siebie i poświę
cenie. Rozpoznanie źródła wypalenia prowadzi do rozwiązania. Zatem rozwiązaniami są:
• Otrzymanie szkolenia w zakresie profesjonalnej opieki nad osobami starszymi,
• Dostęp do instytucji i organizacji, z których można skorzystać w trudnych czasach,
• Znalezienie czasu dla siebie, aby się zrelaksować,
• Prośba o wsparcie społeczne,
• Tworzenie grup wsparcia poprzez spotkania z innymi opiekunami,
• Dzielenie się ciężarem opieki. Zmniejsz swoje obowiązki i obciążenie pracą. Jeśli masz rodzeństwo, na
zmianę opiekuj się osobami starszymi,
• Traktowanie opieki nad osobami starszymi w sposób profesjonalny, nie postrzeganie siebie jako wybawi
ciela, nie poświęcanie się (nie popadanie w zmęczenie współczuciem),

• Tworzenie planu czasowego, aby efektywnie wykorzystać czas; znajdź czas dla siebie,
• Dbanie o siebie,
• Regularne odżywianie,
• Utrzymywanie równowagi w życiu rodzinnym i towarzyskim,
• Rozwijanie hobby i własnych zainteresowań,
• Wakacje w celu odpoczynku, słuchanie muzyki, przebywanie w samotności,
• Odpowiednie ćwiczenia fizyczne,
• Uzyskanie wsparcia od innych opiekunów,
• Niezaniedbywanie własnych potrzeb,
• Uzyskanie profesjonalnego wsparcia, jeśli jest to konieczne.
Co można zrobić, aby zapewnić opiekunom wsparcie psychiatryczne?
• Opiekunowie powinni konsultować się z psychiatrami w pewnych okresach, zwłaszcza gdy doświadczają
zmian psychologicznych,
• Zwiększanie świadomości, że opieka jest stresującą pracą i poznanie własnych mocnych stron i umiejęt
ności,
• Ocenianie możliwości uzyskania pomocy od innych członków rodziny, upewnianie się, że inni członkowie
rodziny są zaangażowani,
• Posiadanie wiedzy na temat usług socjalnych, z których można uzyskać pomoc,
• Korzystanie ze szkoleń związanych z opieką,
• Utrzymywanie życia towarzyskiego w jak największym stopniu i wykonywanie czynności, które lubisz,
takich jak spacery, uprawianie sportu i wykonywanie czynności relaksacyjnych, takich jak ćwiczenia,
• Wykonywanie ćwiczeń oddechowych i ćwiczeń relaksacyjnych w chwilach stresu i lęku,
• Przestrzeganie i zapewnianie odpowiedniego odżywiania i snu.